| |
BİSİKLET « Ulaşım
Ayakla hareket ettirilerek kullanılan bir taşıt aracı. Genel yapısı bakımından ön ve arka tekerlekleri eğeri (sele), dümeni taşıyan metal bir çerçeveden meydana gelmiştir. Bu ana kısımlardan başka ışık tertibatı, zil, firen, çamurluk ,eşya sepeti, fener gibi kullanılmasında az çok gerekli olan kısımları vardır. Bisiklet işletme sistemi bacak kuvvetiyle ve pedalla sağlanır. Ayak uçları pedallara basılarak çıkrık sistemini bir yönde döndürür. Pedala bağlı dişli çarkın arka tekerleğe verdiği dönme hareketi ile arka tekerlek döner ve bisiklet hareket etmiş olur. Bu dişli çarkta yapılan düzeneğe g... Devamı »»»
CANKURTARAN « Ulaşım
Denizde, karada, havada hayatı tehlikede olanları kurtarmak için kullanılan vasıta. Karada, cankurtarmak için kullanılan başlıca vasıta, "cankurtaran arabası" dır. Hastalara ilk yardım için gerekli sihhî malzemesi bulunan büyük hastahanelerin ve sağlık müdürlüklerinin emrinde kullanılan bu arabalar acele olaylar için hizmete hazır beklerler ve ücretsizdirler. Deniz cankurtaranları arasında cankurtaran ceketi, cankurtaran çanı, can kurtaran kemeri, cankurtaran motoru cankurtaran sandalı, cankurtaran şamandırası , cankurtaran mermisi gib çeşitli vasıtalar vardır. Bunlar, çeşitli olaylar sonuc... Devamı »»»
DEMİRYOLU « Ulaşım
Paralel iki çelik ray döşenmiş özel bir geçit yolu. Demiryolunda, herhangi bir hareket ettirici kuvvetle çekilen (buhar makineli, dizel motorlu ya da elektrik motorlu lokomotif) hareket edebilir. Materyal yük ve yolcu vagonu, vagonet v.s. işler. Ray dizileri arasındaki normal açıklık, bütün memleketlerde 143,5 santimdir. Buna karşılık yakın yerlere işleyen dar yolların çapı: 35-60 santim arasında değişebilir. Demiryolları, bir ülkenin, iktisadî ticarî askerî bakımlardan olduğu kadar sosyal bakımlardan da en önemli yollardır. Otomobil, uçak ve su yollarının yanında, dün olduğu kadar bugü... Devamı »»»
DENİZ TAŞITLARI « Ulaşım
Denizlerde yük ve yolcu taşımak için kullanılan vasıtalara verilen ad. Ufak kayıktan büyük transatlantiklere kadar bütün deniz vasıtalarına bu ad verilir. Deniz taşıtları yapımı, ilk, çağlardan beri insanlar tarafından geliştirilmiştir. Suyun taşıma gücünü gören ilk çağ insanları, bunun sebeplerini incelemeden, denizin bu gücünden faydalanma yoluna gitmişlerdir. Bu sebeple, ilk medeniyetlerde, deniz taşıtlarının, önemli bir yer tuttuğunu görürüz. Deniz taşıtlarında ilk adımlar, Akdeniz çevresinde medeniyet kurmuş olan mîlletlerde görülmüştür. Mısırlılar, Fenikeliler, Yunanlılar, uzun yüzyıll... Devamı »»»
DENİZALTI GEMİLERİ « Ulaşım
Deniz yüzünün altında yol alabilen gemilere verilen ad. Denizaltı gemileri, denizin üstünde topu denizin altından torpito silahlarıyla taarruz ederek savaş ve ticaret gemilerini batıran ya da yaralayan denizin altında yol alabilen savaş gemileridir. İlkin 1624 tarihinde Gornelius Drebbel adlı bir İngiliz tarafından tecrübe edilmiş bu tecrübeler, 1776 da David Bushnell ve 1804 yılında Robert Fulton tarafından başarıyla tatbik edilmiş, böylece, denizaltı gemileri ilk olarak Amerika iç savaşlarında bir savaş vasıtası olarak kullanılmıştır. Denizaltı gemileri, asıl 1893 tarihin. de Gustav Zed adl... Devamı »»»
FAYTON « Ulaşım
Körüklü açık araba. Halk arasın da “fayton” adı ile bilinir. Otomobillerin olmadığı zamanlarda memleketimizde binek için kullanılan bir araba tipi idi. Sokaklarda ve küçük şehir ve kasabalarda bugün de binek vasıtası olarak kullanılmaktadır. ... Devamı »»»
FERİBOT « Ulaşım
Trenleri bir kıyıdan öbür kıyıya taşıyan tren vapuru. İki kıyı arasında, tren köprüsü kurulmaya elverişli olmayan yerlerde, feribotlar kullanılır. Feribot, içinde baştan başa demiryolu bulunan büyük bir vapurdur. Bir katarın vagonları, tamamıyla bir feribotta yerleşecek şekilde yapılmıştır. Böylece yük vagonları, fazla masraf ve zaman kaybına sebep olmadan bir kıyıdan öbür kıyıya geçirilmiş olur. ... Devamı »»»
GEMİ « Ulaşım
Su üstünde gezmek için yapılmış büyük taşıt. İnsanların kıtaları asarak bir birlerîyle anlaşmasında ve alıverişinde büyük hizmeti olan gemi, aynı zamanda bir savaş aracı olarak da kullanılmıştır. Savaştaki önemi de, son yıllarda uçakların büyük önem taşımaca başlamasına rağmen devam etmektedir. Tarih: İlk geminin kimler tarafından ve ne zaman yanıldığı bilinmemektedir. Ancak, ilk insanların, bir derenin bir yanından öbür yanma geçmek için suya düşmüş büyük kütükleri kullanmaya başlamaları, geminin ortaya çıkış tarihi olarak kabul edilebilir. Bunun dışında geminin tarihî, genel olarak şu devi... Devamı »»»
HELİKOPTER « Ulaşım
Yerden dikliğine havalanabilen ayrı şekilde yere konabilen tepeden pervaneli uçaklara verilen ad. Helipokterlerin tepesinde ve kuyruğunda olmak üzere iki pervanesi vardır. Tepesinde olan dikliğine yükselip alçalmasını, kuyruğunda olan da, yere yatay olarak yo almasını sağlar. İki değişik yönde olan bu hareketi sebebi ile helikopterler, çok dar alanlarda istenilen yere inebilmek özelliğini taşırlar. Hızının da az olması, yolcu taşımanın dışında, çeşitli işleri yapmasına ve çeşitli yerlerde kullanılmasına yol açmıştır. Dağlardaki çeşitli kazalarda, sel ve yangın felâketlerinde, uçak alanı olma... Devamı »»»
OTOMOBİL « Ulaşım
Zamanımızın en çok kullanılan bir taşıt aracı. İlk otomobiller buharla işleyen taşıt araçları idi. Bugünkü otomobiller ise, benzin gibi akaryakıtlarla çalışan motörlerle işlemektedir. Bugünkü otomobillerde, transmisyon düzeneği ile motorun gücü tekerleklere verilir. Transmisyon düzeneği, vites, debriyaj ve diferansiyelden meydana gelmiştir. Vites, otomobilin hızını düzenlemeye yarar. Motorun kuvveti, vites kutusundan şaft denen bir mil ile diferansiyel düzeneğine yollanır. Diferansiyel düzeni de motorun gücünü tekerleklere verir ve iki arka tekerleği birbirinden ayırır. Otomobili yavaşlatmak ... Devamı »»»
PARAŞÜT « Ulaşım
Büyük yükseklikten düşen ya da inen bir cismin, bir insanın düşüşünü ağırlaştırarak yere bir zarar görmeden inmesini sağlayan âlet. Çoklukla ipekten ve plâstiklerden yapılan ve havada büyük bir şemsiye gibi açılan bir âlettir. Uçaklardan atılan çeşitli maddeleri ve insanları yere zarar vermeden indirmek için kullanılır. Çeşitli işler içirt kullanıldığı gibi, bir savaş vasıtası olarak da kullanılmaktadır. İkinci Dünya Savaşı'nda, savaşa katılan devletler, istedikleri yerlere asker çıkarması yapabilmek için, paraşütçü birlikleri meydana getirmişlerdi. ... Devamı »»»
TANK « Ulaşım
Zırhlı bir savaş aracı. İlk 1916 yılında kullanılmıştır. 30 tondan 100 ton ağırlığına kadar olabilirler. Mazot ya da benzinle çalışırlar. Tekerlek yerine tırtıllı oldukları için, başka araçların geçmesine imkân olmayan en engebeli ve geçilmez yerlerden bile geçebilirler, içi silâhla dolu olması, en geçilmez yerlerden geçmesi, savaşlarda, yürüyebilen bir kale durumunda olmasını sağlamıştır. Bu sebeple, özellikle İkinci Dünya Savaşı'nda çok gelişmiş ve ordularda büyük işler görmüştür. ... Devamı »»»
TRAKTÖR « Ulaşım
Çift sürmekle kullanılan bir çeşit taşıt aracı. Benzin gazolin Mazotla işleyen çeşitleri vardır. Kendini harekete getiren bir motor bölümüyle onu idare edenin yeri ve tekerleklerden meydana gelmektedir. Tekerlekleri çok büyük, lâstikleri derin oyuk oyuktur.Böylece yumuşak topraklar da hareket serbestliğine kavuşmuş olur ona bağlanan pulluk ve benzeri çiftlik aletlerini çekerek çift sürmede modern çiftçinin en büyük bir yardımcısı olmaktadır. ... Devamı »»»
TRAMVAY « Ulaşım
Şehirler içinde, yere döşenmiş raylar üstünde hareket eden, elektrikle işler ya da atla çekilir taşıt aracı, 1776 yılında ilk defa İngiltere'de kömür nakliyatı için döşenen yolda işletilen ilkel tramvay, gittikçe evrimleşmiş, 1832 yılında atla çekilen tipleri New York şehrinde işletilmeğe başlamış, daha sonraları da elektrikle işleyenleri, dünyanın büyük şehirlerinde kullanılan önemli şehir içi taşıt vasıtalarından biri olmuştur. Türkiye'de İzmir ve İstanbul'da tramvay işletmesi kurulmuştur. İzmir'de olanları atla çekilirdi. İstanbul'da bulunanları da elektrikli tramvaylar halinde idi. İstan... Devamı »»»
TROLEYBÜS « Ulaşım
Şehirlerde elektrikle işleyen otobüslere verilen ad. Troleybüs, şişirme lâstik tekerlekli arabaların havada bir hattan verilen elektrik telinden elektrik akımı almak suretiyle işletilmesinden meydana gelmiştir. Gittiği yerler, ancak elektrik akımı veren tellerin gittiği yerlere kadar olur. ... Devamı »»»
UÇAK « Ulaşım
Kanatlarının altına havanın yaptığı basınç dolayısıyla havada tutunabilmek temeline dayanan uçucu taşıt. 1903 yılında Amerikalı Wright kardeşler tarafından icat edilmiştir. Uçaklarda esas olan, hızdan faydalanılarak havanın direncini arttırmak, uçağın kendi ağırlığını da bu dirençten aşağı düşürmektir. Böylece havası direncinden kurtulabilen çeşitli ağırlıktaki bu dev kütle havanın istenilen yüksekliklerine çıkabilme imkân kazanmış olur. Bir uçakta ,başlıca şu bölümler bulunur. 1- Motor. 2 - Pilot ve yolcu yerleri. 3 - Kanatlar, dümen ve iniş takımı. Motor ,arı benzinle işleyen yakı... Devamı »»»
ZEPLİN « Ulaşım
Alman Generali ve havacısı Ferdinan Von Zepplin (1838 - 1917) tarafından icat edilmiş olan, istenilen tarafa sevk edilir balon. Zeplinlerin iskeletleri alüminyum ve duralimünyumdan yapılmıştır. Her birinin içine gazlı balonlar yerleştirilmiş, tamamı da, su geçirmez bir bezle örtülmüştür. Uzunlukları 150 - 180 metre arasındadır. Üç ve dört motörle hareket ettirilebilir. Zeplinler 30 kist taşıyabilecek şekilde yapılmıştır.Almanlar tarafından Birinci Dünya Savaşı'nda bombardıman için kullanılmıştır. Daha sonraları birer taşıt aracı olmuşlardır. ... Devamı »»»