| |
KIBRIS « Türkiye Coğrafyası
Akdeniz'in doğusunda, İskenderun körfezinin ağzında, Anadolu'nun bir parçası halinde uzanan büyük bir ada. Sicilya ve Sardunya'dan sonra Akdenizin en büyük adasıdır. Yüzölçümü 9.251 kilometrekare, nüfusu 595.000 dir. Güney kıyılarımızdan Anamur burnu ile adanın en kuzey noktası arasında 50 kilometre kadar bir aralık vardır.
Kıbrıs adasında, batıdan doğuya doğru iki dağ sırası uzanır. Olimpus adını alan güney taraftaki dağlar daha yüksektir. Bu iki dağ sırası arasında kalan bölüm verimli ve zengin bir ova durumundadır. Akdeniz ikliminin bütün özelliklerini taşıyan Kıbrıs adasının arpa, şarap, üzüm, pamuk, ipek en önemli ihracat maddeleridir.
En önemli şehirleri, merkezi Lefkoşa, Farmagosta, Larnaka ve Limasoldur.
Tarih: Ortaçağ'da bir Hıristiyan krallığı halinde olan Kıbrıs, uzun yıllar Venediklilerin elinde kalmış, 1570 yılında, uzun çarpışmalardan sonra Türklerin eline geçmiştir. 300 yıl kadar Türklerin elinde kaldıktan sonra 1878 de yapılan bir antlaşma ile İngilizlere verilmiştir. Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra da İngiltere'nin bir sömürgesi olmuştur (1925). Kıbrıs halkının 120.000 den fazlası, Türk asıllı Müslümanlardan, geri kalan miktarı Rumlardan meydana gelmiştir.
İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra Kıbrıs, çetin kargaşalıkların çıktığı bir bölge olmuştur. XIX. yüzyılın sonlarında, Kıbrıs'ın Yunanistan'la birleşmesi (Enosis) fikri çıkmış, bu fikir, özellikle İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra daha büyük gelişmeler kazanmıştır. Başpiskopos Ma.karios'un yöneticiliğinde Yunanlı çetecilerin zaman zaman yaptıkları ayaklanmalar, grev hareketleri, sabotajlar, pek çok kimsenin bu arada pek çok Türkü ölmesine yol açan katliamlar, Kıbrıs'ı Orta Doğu siyasetinde bir çıban başı olması sonucunu doğurmuştur.
1954 yılından itibaren, İngiltere, Yunanistan, Türkiye Kıbrıs'a bir yönetim şekli verilmesi hususunda uzun süren görüşmelerde bulunmuşlar; sonunda, Kıbrıs'ta Rum ve Türk topluluklarının birlikte katılacakları bir idare şeklinin kurulması yolunda anlaşmaya varılmıştır. (1959 Londra Antlaşması). Bu anlaşma gereğince Kıbrıs'ta Türk ve Yunan askerleri kendi halklarının ve Kıbrıs adasının güvenliğini korumak için adaya gönderilmiştir Kıbrıs'ta cumhuriyet ilân edilmiştir. Kıbrıs Cumhuriyeti'nin ilk başkanlığına Makarios ilk Türk başkan yardımcılığına Fazıl Küçük seçilmişlerdir.
Kıbrıs Cumhuriyeti, 1960 yılında, İngiliz Milletler Topluluğu'nun üyeliğini kabul etmiştir.
Fakat, Kıbrıs'ta, Cumhurbaşkanı olan Makarios, bütün bu anlaşmaları hiçe sayan bir davranışla, Kıbrıs'ta bulunan Türkler'e karşı zulüm yapmağa başlamıştır. 22 Aralık 1963 tarihinde başlayan bir hareketle, Türkler'e karşı, toplu bir yok etme işlemine geçilmiştir. Orada bulunan Türkler öldürülmüş, aç bırakılmış ve evinden, işinden olmuştur.
Türk Hükümeti, Kıbrıslı Rumların bu baskılarına, barış yolu ile bir son verilmesi için, elinden geldiğinden fazla iyi niyet göstermiş; Kıbrıs'ta bulunan Türkler'in bütün haklarının, ne pahaya olursa olsun korunacağını, bütün dünyaya ilân etmiştir.
Bunun sonucu olarak da Kıbrıslı Rumlar, Türkler'e karşı davranışlarında bir değişiklik yapmadıkları için, 1964 Ağustos ayının ilk günlerinde, Türk uçakları, Kıbrıs'ta Türkler'e saldırıda bulunan Rum birliklerini ve askerî mevzilerini bombalamıştır. Türk Hükümetinin bu haklı tutumu ve hareketi, bütün dünya tarafından haklı olarak kabul edilmiş, Kıbrıs olayına, Birleşmiş Milletler Kuvvetleri, el koymuştur.Kıbrıs meselesinin barışçı bir yolla çözülmesi için, Birleşmiş Milletler çalışmaktadır.